Σφοδρή κριτική στο θεσμικό πλαίσιο που διέπει τη χρηματοδότηση των πολιτιστικών συλλόγων – Ζητά νομοθετική αλλαγή για να μπορούν τα σωματεία να διαχειρίζονται τα χρήματα που λαμβάνουν – «Η τραγωδία είναι πρωτίστως πολιτιστική και πολιτισμική και ακολούθως οικονομική» – Προαναγγέλλει ποιοτικές πολιτιστικές δράσεις σε συνεργασία με τους φορείς της Ζακύνθου.

Σαφές μήνυμα για την ανάγκη ουσιαστικής στήριξης του πολιτισμού, των πολιτιστικών σωματείων και των ανθρώπων που προσφέρουν εθελοντικά στις τοπικές κοινωνίες έστειλε ο Χρήστος Άνθης, αρμόδιος για θέματα πολιτισμού στην Περιφέρεια Ιονίων Νήσων, σε συνέντευξή τουστο ΠΡΙΣΜΑ 90,2 με αφορμή την πρόσφατη επίσκεψή του στη Ζάκυνθο.

Ο κ. Άνθης, ο οποίος βρέθηκε στο νησί για πολιτιστικές εκδηλώσεις του Μιλάνειου Μουσείου , ανέπτυξε τις απόψεις του για την πολιτιστική πολιτική της Περιφέρειας, την ανάγκη αυστηρότερων ποιοτικών κριτηρίων στην επιλογή των εκδηλώσεων, τις περιορισμένες οικονομικές δυνατότητες και τα προβλήματα που δημιουργεί το ισχύον θεσμικό πλαίσιο στη λειτουργία των συλλόγων.

Στο επίκεντρο των δηλώσεών του βρέθηκε η αδυναμία των πολιτιστικών σωματείων να διαχειρίζονται με μεγαλύτερη αυτονομία τα χρήματα που προορίζονται για τις δράσεις τους. Ο ίδιος υποστήριξε ότι το σύστημα της συνδιοργάνωσης, μέσω του οποίου καλύπτονται συγκεκριμένες υπηρεσίες και όχι απευθείας χρηματικές ενισχύσεις προς τους συλλόγους, περιορίζει τις δυνατότητές τους να διαπραγματεύονται καλύτερες τιμές και να εξοικονομούν πόρους.

Παράλληλα, τάχθηκε υπέρ της διεκδίκησης αυξημένων χρηματοδοτήσεων για τον πολιτισμό των Επτανήσων, επιμένοντας ότι η πολιτιστική δραστηριότητα δεν πρέπει να αντιμετωπίζεται ως πολυτέλεια, αλλά ως βασική προϋπόθεση για την κοινωνική συνοχή και την αναπτυξιακή προοπτική της χώρας.

«Η Ελλάδα έχει μέλλον. Αν διατηρήσουμε τον πολιτισμό, η Ελλάδα θα ανακάμψει μέσω του πολιτισμού», ανέφερε χαρακτηριστικά, δίνοντας το στίγμα της φιλοσοφίας που, όπως είπε, θέλει να υπηρετήσει.

«Τα Επτάνησα έχουν ποιότητα – Δεν είναι η ποσότητα που αναδεικνύει τον πολιτισμό»

Ο Χρήστος Άνθης έθεσε ως βασική προτεραιότητα την ποιοτική αναβάθμιση των πολιτιστικών δράσεων στα Ιόνια Νησιά. Όπως υπογράμμισε, η επτανησιακή πολιτιστική παράδοση διαθέτει ιδιαίτερα χαρακτηριστικά και ισχυρή ταυτότητα, τα οποία πρέπει να αναδεικνύονται μέσα από προσεκτικά επιλεγμένες παραγωγές και όχι μέσα από την αδιάκριτη αύξηση του αριθμού των εκδηλώσεων.

«Ο κώδικας βρίσκεται στην επιλογή της ποιότητας. Τα Επτάνησα έχουν ποιότητα. Αυτό δεν σημαίνει ότι θα παράξουμε τεράστια ποσότητα για να αναδείξουμε την ποιότητα. Αυτό σημαίνει ότι θα είμαστε πιο αυστηροί στην παραγωγή μας.

Γιατί όταν λέμε ότι παρουσιάζουμε κάτι επτανησιακό, περιμένει όλη η Ελλάδα να το δει και να το ακούσει. Και θέλουμε αυτό να έχει τη σφραγίδα των Επτανήσων, με απλά λόγια, ποιότητα, τέχνη και κουλτούρα. Και όχι ποσότητα».

Η τοποθέτησή του συνοδεύτηκε από ένα χαρακτηριστικό παράδειγμα από τον χώρο της μουσικής, με το οποίο επιχείρησε να εξηγήσει ότι η συμμετοχή σε μια πολιτιστική δραστηριότητα δεν συνεπάγεται αυτομάτως και υψηλό καλλιτεχνικό επίπεδο.

«Τραγουδάμε όλοι. Έχουμε μια τάση να τραγουδήσουμε και να θεωρούμε ότι όλοι μπορούμε να πούμε ένα τραγούδι. Αυτό δεν σημαίνει ότι είμαστε όλοι η Σκάλα του Μιλάνου.

Το ότι μπορούμε να ακούσουμε μια συγχορδία και να εναρμονίσουμε τη φωνή μας, ακόμη κι αν τραγουδάμε φάλτσα, δεν σημαίνει ότι θα τραγουδήσουμε στην όπερα. Και ούτε πρέπει να παίρνει το μυαλό μας αέρα. Υπάρχουν πράγματα τα οποία μπορούμε να κάνουμε ουσιαστικά και ποιοτικά».

Για τον ίδιο, η πολιτιστική πολιτική οφείλει να στηρίζεται στην αξιολόγηση, στην προεργασία και στη γνώση της ιστορίας κάθε τόπου. Στόχος είναι οι εκδηλώσεις που πραγματοποιούνται στα Επτάνησα να μπορούν να σταθούν με αξιώσεις όχι μόνο σε εθνικό, αλλά και σε ευρωπαϊκό και διεθνές επίπεδο.

«Η Ελλάδα, η Ευρώπη και ο υπόλοιπος κόσμος πρέπει να δουν ότι τα Επτάνησα παράγουν ουσία. Και εδώ το ζήτημα είναι να βάλουμε όλοι ένα στοίχημα, να παράξουμε ουσία, αφού μπορούμε. Όχι ο καθένας το μακρύ του και το κοντό του, θεωρώντας ότι είναι η κορυφή των Ιμαλαΐων».

Το σημαντικότερο, ίσως, σημείο της συνέντευξης ήταν η παρέμβαση του Χρήστου Άνθη για τον τρόπο με τον οποίο χρηματοδοτούνται οι πολιτιστικές εκδηλώσεις. Ο ίδιος ξεκαθάρισε ότι η Περιφέρεια δεν μπορεί, με το ισχύον πλαίσιο όπως το περιέγραψε, να δίνει απευθείας χρήματα στα σωματεία για να τα διαχειρίζονται ελεύθερα. Αντίθετα, συμμετέχει στη διοργάνωση των εκδηλώσεων πληρώνοντας τους επαγγελματίες που παρέχουν τις αναγκαίες υπηρεσίες.

Το ζήτημα αυτό δεν είναι καινούργιο. Σε ανακοίνωση του Ιουνίου 2025, η Περιφέρεια Ιονίων Νήσων είχε επίσης διευκρινίσει ότι οι πολιτιστικές δράσεις υποστηρίζονται μέσω συνδιοργανώσεων και ότι οι πληρωμές αφορούν τους παρόχους υπηρεσιών. Ο κ. Άνθης, ωστόσο, θεωρεί ότι το σύστημα χρειάζεται αλλαγή, ώστε οι σύλλογοι να αποκτήσουν μεγαλύτερη οικονομική ευελιξία.

«Δεν μπορώ να δώσω 1.000 ευρώ στο σωματείο και να διαχειριστεί αυτά τα χρήματα και να πληρώσει το κόστος των παρεχόμενων υπηρεσιών. Είτε αυτές είναι αφίσες, είτε είναι ηχητική κάλυψη, είτε είναι φωτιστική κάλυψη. Το σωματείο πρέπει να μου πει ποιος το κάλυψε ηχητικά, να υπάρχει δελτίο παροχής υπηρεσιών και μετά να πληρωθεί ο επαγγελματίας».

Ο ίδιος υποστήριξε ότι αυτή η διαδικασία μπορεί να στερήσει από έναν σύλλογο τη δυνατότητα να διαπραγματευτεί μια καλύτερη τιμή, εξοικονομώντας χρήματα που θα μπορούσαν να παραμείνουν στο ταμείο του για τις επόμενες δράσεις του.

«Εάν δώσω 1.000 ευρώ στο σωματείο, το σωματείο μπορεί να πετύχει καλύτερη τιμή και να περισσέψει ένα ποσό για να παραμείνει στο ταμείο. Για παράδειγμα, ένας πάροχος υπηρεσιών μπορεί να ζητήσει από εμένα 500 ευρώ, αλλά σε ένα συγκεκριμένο σωματείο να κάνει καλύτερη τιμή, επειδή πρόκειται για έναν σύλλογο με μέλη και με προσφορά.

Και να κερδίσει το σωματείο δύο ή τρία κατοστάρικα, τα οποία είναι ζωτικής σημασίας. Αυτό δεν γίνεται».

Ο Χρήστος Άνθης αποκάλυψε, μάλιστα, ότι έχει ζητήσει από την κοινοβουλευτική εκπροσώπηση των Ιονίων Νήσων να προωθήσει νομοθετική τροποποίηση, η οποία θα επιτρέπει τη διαφορετική διαχείριση των σχετικών χρημάτων από τους συλλόγους.

Η πρότασή του, όπως την περιέγραψε, δεν αφορά την κατάργηση των ελέγχων, αλλά τη διαμόρφωση ενός πλαισίου στο οποίο η οικονομική αυτονομία θα συνδυάζεται με τη λογοδοσία.

«Εγώ λέω να εξοικονομήσουμε χρήματα. Εφόσον χρηματοδοτείται το σωματείο, ας υπάρχει έλεγχος στον ισολογισμό του. Δεν είπα να μην υπάρχει έλεγχος. Ας υπάρχει έλεγχος στον ισολογισμό».

Πρόκειται για μια θέση που θέτει στο επίκεντρο τη σχέση ανάμεσα στη δημόσια χρηματοδότηση και την πραγματική λειτουργία των συλλόγων, ιδιαίτερα σε μικρές κοινωνίες όπου οι πολιτιστικές δράσεις στηρίζονται συχνά σε εθελοντές και περιορισμένους οικονομικούς πόρους.

Ιδιαίτερα παραστατική ήταν η αναφορά του Χρήστου Άνθη στην Ερείκουσα, όπου, σύμφωνα με όσα περιέγραψε, οι κάτοικοι αφιερώνουν μεγάλο μέρος του προσωπικού τους χρόνου για να οργανώσουν πολιτιστικές εκδηλώσεις.

Ο ίδιος μίλησε για ένα μικρό νησί περίπου 200 κατοίκων, όπου η επιτυχία μιας διοργάνωσης δεν εξαρτάται μόνο από τα διαθέσιμα χρήματα, αλλά κυρίως από την προσωπική εργασία, την αφοσίωση και την εθελοντική προσφορά των ανθρώπων.

«Όταν το καλοκαίρι πηγαίνω στην Ερείκουσα για να κάνω μια πολιτιστική εκδήλωση και βλέπω τρεις βουλευτές και δύο υψηλόβαθμα στελέχη της κρατικής διοίκησης να απολαμβάνουν την πολιτιστική εκδήλωση σε ένα νησάκι 200 κατοίκων και να μου λένε “γίνεται τέτοια δουλειά;”, τους απαντώ ότι είναι απίθανα αυτά που συμβαίνουν.

Αλλά πρέπει να πούμε ότι έναν χρόνο οι άνθρωποι της Ερείκουσας και οι κάτοικοι προσφέρουν προσωπική εργασία. Έχουν αφιερώσει από την προσωπική τους ζωή, μέσα στο καλοκαίρι, 20 ημέρες για να στήσουν την εκδήλωση. Και εσείς τους λέτε ότι δεν μπορούν να διαχειριστούν ούτε ένα κατοστάρικο».

Ο κ. Άνθης έστειλε, παράλληλα, μήνυμα προς όσους λαμβάνουν αποφάσεις για τη λειτουργία του κράτους, ζητώντας να αναγνωρίζουν έμπρακτα την κοινωνική προσφορά.

«Όταν ο άνθρωπος που διοικεί αυτό το κράτος και παίρνει αποφάσεις δεν έχει αντίληψη της προσφοράς στην κοινωνία, καλύτερα να μην το διοικεί και να αφήσει άλλους».

Και συμπλήρωσε με έμφαση:

«Η κοινωνία μας θα ανακάμψει με προσφορά και με πολιτισμό. Και επειδή ο πολιτισμός εμπεριέχει την προσφορά και μόνο στην προσφορά στηρίζεται, εγώ λέω ότι η Ελλάδα θα ανακάμψει με τον πολιτισμό».

Ένα ακόμη ζήτημα που ανέδειξε ο αναπληρωτής περιφερειάρχης ήταν η αναντιστοιχία ανάμεσα στον αριθμό των πολιτιστικών σωματείων και στους οικονομικούς πόρους που διατίθενται για τις δράσεις τους.

Ειδικότερα, αναφέρθηκε στην Κέρκυρα, υποστηρίζοντας ότι, παρά τον μεγάλο αριθμό πολιτιστικών συλλόγων, η χρηματοδότηση που αναλογεί στην περιοχή είναι ιδιαίτερα περιορισμένη.

«Η Κέρκυρα έχει δεκαπλάσια πολιτιστικά σωματεία από τις υπόλοιπες περιφερειακές ενότητες και παίρνει σε χρήματα το 50% των υπόλοιπων περιφερειακών ενοτήτων. Αντιλαμβάνεστε ότι μιλάμε για ελάχιστα ευρώ σε κάθε σωματείο».

Κατά τον ίδιο, η κατάσταση αυτή υποχρεώνει την Περιφέρεια να προχωρά σε δύσκολες επιλογές, καθώς δεν υπάρχουν τα απαραίτητα κονδύλια για να καλυφθούν όλες οι προτάσεις στον βαθμό που θα επιθυμούσαν οι σύλλογοι.

Η θέση του είναι ότι απαιτείται συνολική διεκδίκηση περισσότερων πόρων για τον πολιτισμό των Ιονίων Νήσων, ώστε να μη μετατρέπεται η περιορισμένη χρηματοδότηση σε αιτία αποδυνάμωσης της πολιτιστικής δραστηριότητας.

«Είμαι υπέρ της άποψης να ενωθούμε όλοι οι Επτανήσιοι και να ζητήσουμε περισσότερες χρηματοδοτήσεις για τον πολιτισμό των Επτανήσων».

Η συνέντευξη δεν περιορίστηκε στους πολιτιστικούς συλλόγους. Ο Χρήστος Άνθης επέκτεινε την επιχειρηματολογία του και στον αθλητισμό, υπογραμμίζοντας ότι οι δύο τομείς συνδέονται μέσα από την παιδεία, τη συλλογικότητα και την προσφορά προς τη νέα γενιά.

«Όταν μια καπονάρα, όπως λέγεται το Εθνικό Στάδιο της Κέρκυρας, έχει βγάλει αθλητές σχεδόν Ολυμπιονίκες και αθλητές με παγκόσμιες διακρίσεις, τότε τι να πεις; Όταν μια καπονέρα, όπως τη λέτε στη Ζάκυνθο, και μια καπονάρα, όπως τη λέμε στην Κέρκυρα, βγάζουν αθλητές παγκόσμιας εμβέλειας ή εν δυνάμει Ολυμπιονίκες, τι άλλο να πούμε;».

Το παράδειγμα που έφερε στη συνέχεια ήταν ακόμη πιο χαρακτηριστικό. Περιέγραψε προπονητές και γυμναστές οι οποίοι, όπως είπε, αναλαμβάνουν προσωπικά τη μεταφορά παιδιών από τα σχολεία προς τους χώρους προπόνησης και πίσω, προκειμένου να μη χάσουν πολύτιμο χρόνο από την αθλητική τους δραστηριότητα.

«Υπάρχουν σήμερα προπονητές και γυμναστές οι οποίοι πηγαίνουν το πρωί στα σχολεία, παίρνουν τα παιδιά, τους ετοιμάζουν το σάντουιτς και τα μεταφέρουν με το δικό τους αυτοκίνητο, για να μην χάσουν ώρα, να κάνουν την προπόνησή τους και να τα επιστρέψουν ξανά στο σχολείο.

Γιατί το κάνουν; Γιατί είναι δάσκαλοι. Γιατί πιστεύουν σε αυτό που κάνουν. Και το γνωρίζει ο κόσμος».

Ο Χρήστος Άνθης χρησιμοποίησε αυτό το παράδειγμα για να υποστηρίξει ότι η πολιτεία οφείλει να αντιμετωπίζει με μεγαλύτερη εμπιστοσύνη τους ανθρώπους που αποδεικνύουν καθημερινά την αφοσίωσή τους στον πολιτισμό και στον αθλητισμό.

«Είτε είναι μια ομάδα, είτε είναι ένας χορευτής, είτε ένας καλλιτέχνης, λογοτέχνης, μουσικός ή τραγουδιστής, ο καθένας αφιερώνει προσωπικό χρόνο και δίνει και χρήματα, όταν είναι τίμιος.

Δηλαδή, τι άλλο πρέπει να κάνει αυτός ο άνθρωπος για να δείξει ότι είναι τίμιος και ότι αγαπάει αυτή την έρημη χώρα; Τι άλλο πρέπει να κάνει;».

«Ποιοτικές πολιτιστικές δράσεις για τη Ζάκυνθο» – Το μήνυμα για τις επόμενες πρωτοβουλίες

Στο τελευταίο μέρος της συνέντευξης, ο Χρήστος Άνθης αναφέρθηκε στη Ζάκυνθο και στη διάθεσή του να προχωρήσει σε νέες πολιτιστικές πρωτοβουλίες, σε συνεργασία με τον χωρικό αντιπεριφερειάρχη, τους υπόλοιπους αντιπεριφερειάρχες και τα στελέχη της Περιφέρειας.

Έκανε ειδική αναφορά στην προετοιμασία πολιτιστικού υλικού που σχετίζεται με το έργο «Ελεύθεροι Πολιορκημένοι», εκφράζοντας την πρόθεσή του να υπάρξει συνέχεια σε δράσεις που αναδεικνύουν την επτανησιακή καλλιτεχνική δημιουργία.

«Ετοιμάζω πράγματα για τη Ζάκυνθο, με τους Ζακυνθινούς και την καλή τέχνη. Ετοίμασα και τους “Ελεύθερους Πολιορκημένους” και το είδατε.

Υπόσχομαι ότι θα κάνω πράγματα πολιτιστικά σε συνεργασία με τον χωρικό Αντιπεριφερειάρχη, με τους Αντιπεριφερειάρχες όλους και με τα στελέχη μας. Θα κάνω πράγματα ποιοτικά».

Η αναφορά αυτή εντάσσεται στη συνολική προσπάθεια ανάδειξης της πολιτιστικής φυσιογνωμίας των Ιονίων Νήσων, με τη Ζάκυνθο να αποτελεί έναν από τους βασικούς τόπους αυτής της παράδοσης. Σε προηγούμενες δημόσιες τοποθετήσεις του, ο κ. Άνθης έχει επίσης αναφερθεί στη δυναμική της ζακυνθινής πολιτιστικής δραστηριότητας και στη συνέχεια του έργου «Ελεύθεροι Πολιορκημένοι».

Παράλληλα, αναγνώρισε ότι οι πρωτοβουλίες δεν μπορούν να υλοποιηθούν χωρίς συνεργασία και υποστήριξη από τους τοπικούς φορείς.

«Δεν μπορώ να κάνω απολύτως τίποτα μόνος μου. Απλώς μπορώ να σκέφτομαι. Χρειάζονται και συμβουλές και βοήθεια για να γίνει κάτι».

Prisma Radio 90,2 · Μαριέττα Ποταμίτη 15-10-2026 (Βαρδακαστάνης Ιωάννης – Άνθης Χρήστος)